Peygamberlik öncesi gençliğinden Veda Hutbesi'ne uzanan hayatı, Hz. Muhammed konusunun omurgasını oluşturur.
Mekke döneminde inanç esasları, Medine döneminde ise toplumsal düzen ve hukukla ilgili hükümler öne çıkar; bu ayrım ünitenin temel bilgilerindendir. Kur'an onu müminler için güzel bir örnek olarak tanıttığından sorular yalnızca tarihî olayları değil, merhamete, adalete ve istişareye verdiği önemi de ölçer.
Uhud öncesinde kendi görüşü farklı olduğu hâlde ashabının çoğunluk görüşüne uyması, istişare ilkesinin somut bir uygulamasıdır. Bu konu sınavda genellikle bir olay anlatısıyla açılır; ardından olayın hangi tutumu yansıttığı ya da verilen ifadelerden hangisinin doğru olduğu sorulur.
Örnek sorular
Bir şık seç, doğru mu değil mi hemen görürsün — hiçbir şey kaydedilmez, hesap gerekmez.
1. soruKolay
Hz. Muhammed, peygamberlik görevinden önce de güvenilirliğiyle tanınırdı. Kendisine düşmanlık besleyen Mekkeli müşrikler bile uzun bir yolculuğa çıkacakları zaman evlerindeki en değerli eşyalarını ve mallarını, başka hiç kimseye değil, ona teslim eder; döndüklerinde eksiksiz olarak geri alırlardı.
Bu örnek, peygamberlerin hangi temel sıfatını yansıtmaktadır?
Cevabı göster
Cevap: E — Emanet
Örnekte vurgulanan husus, düşmanlarının bile mallarını gönül rahatlığıyla ona bırakması, yani onun güvenilirliğidir. Bu, peygamberlerin ‘emanet’ sıfatına karşılık gelir; doğru sözlülük (sıdk), tebliğ, akıllılık (fetânet) ve günahsızlık (ismet) burada anlatılan güvenilirlik durumunu karşılamaz. Bu nedenle doğru cevap E seçeneğidir.
2. soruKolay
Hicret’le ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Cevabı göster
Cevap: D — Müslümanların inançlarını özgürce yaşayabilecekleri bir ortama yönelişidir.
Hicret, baskı altındaki Müslümanların Medine’de inançlarını daha güvenli biçimde yaşayıp tebliği sürdürmeleri için gerçekleşmiştir.
3. soruOrta
İslam’ı yeni kabul eden bazı gençler, müşrik ailelerinin baskısıyla dinleri ile anne-babalarına saygı arasında zor durumda kalmıştır. Hz. Muhammed, onlara Allah’a şirk konusunda boyun eğmemelerini; buna rağmen anne-babaya dünyada iyi davranmayı öğütlemiştir. Bu gençler, farklı aile ortamlarından gelmekteydi. Hz. Muhammed, bu tür durumlarla sıkça karşılaşmıştır.
Bu hususu en kapsamlı şekilde ifade eden ayet aşağıdakilerden hangisidir?
Cevabı göster
Cevap: A — “Eğer (anne ve baban), hakkında hiçbir bilgi sahibi olmadığın bir şeyi bana ortak koşman için seninle uğraşırlarsa, onlara itaat etme. Fakat dünyada onlarla iyi geçin…” (Lokman, 31:15)
Kısaca — Hem şirkte itaat etmemeyi hem de anne-babayla dünyada iyi geçinmeyi birlikte veren ayet Lokman 31:15’tir.
Sorunun özü çift taraflı öğüttür: şirk baskısına boyun eğme, buna rağmen anne-babaya dünyada iyi davran. “Anaya babaya iyi davranın” veya “öf bile deme” yalnızca saygı tarafını tutar; din konusunda savaşanlarla dostluğu yasaklayan ayet ise aile içi şirk gerilimini karşılamaz. Lokman 31:15 iki cümleyi yan yana koyar: bilgi sahibi olmadığın şeyi bana ortak koşman için uğraşırlarsa itaat etme, fakat dünyada onlarla iyi geçin. En çekici çeldirici İsra’daki “öf” yasağıdır; o ebeveyn hukukudur, şirk baskısı cümlesini taşımaz.
Cepte soru çöz, bağımsız bir çalışma uygulamasıdır; hiçbir sınav kurumu, okul ya da resmî kurumla bağlantılı, bunlarca desteklenen veya onaylanan bir uygulama değildir.
TYT (Temel Yeterlilik Testi), Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) kapsamında ÖSYM tarafından düzenlenen resmî bir sınavın birinci oturumudur. Bu uygulama ÖSYM ile bağlantılı değildir.
Uygulamadaki tüm sorular ve metinler Cepte soru çöz için özgün olarak hazırlanmıştır; hiçbir resmî sınavdan alınmamıştır.