Cepte soru çözAYTFizikDalga Mekaniği ve Elektromanyetik Dalgalar
Fizik
Yaklaşan bir ambulansın sireni daha tiz, uzaklaşanınki daha pes duyulur; kaynak sesini değiştirmez, değişen gözlemcinin algıladığı frekanstır.
Doppler olayı, Dalga Mekaniği ve Elektromanyetik Dalgalar konusunun en tanıdık örneklerinden biridir. Konu ayrıca çift yarıkta girişimi, tek yarıkta kırınımı, aydınlık ve karanlık saçakların konumunu ve elektromanyetik spektrumun radyo dalgalarından gama ışınlarına uzanan sıralamasını kapsar.
Mikrodalga fırın, uzaktan kumanda veya röntgen gibi teknolojilerin spektrumun hangi bölgesine ait olduğu sorulabilir. Deney düzeneğinde yapılan bir değişikliğin desene etkisini ya da frekans ile dalga boyu arasındaki ters ilişkiyi yorumlatan sorular ağırlıktadır.
Bir şık seç, doğru mu değil mi hemen görürsün — hiçbir şey kaydedilmez, hesap gerekmez.
1. soruOrta
Çift yarık girişim deneyinde monokromatik ışıkla ekranda net bir girişim deseni gözlenirken yarıkların yalnızca biri kapatılıyor.
Bu değişiklikten sonra ekranda gözlenen durum hangisidir?
Cevap: E — Çift yarık girişim deseni kaybolur; açık yarığın kırınım deseni görülür.
Girişim deseni en az iki tutarlı dalga kaynağının üst üste binmesiyle oluşur. Bir yarık kapatılınca girişim koşulları ortadan kalkar ve ekranda yalnızca açık yarığın tek yarık kırınım deseni gözlenir.
2. soruKolay
Rüzgârsız bir ortamda duran bir araçtaki siren 1200 Hz frekansta ses yayarken Duru, Ege ve araçta oturan Fırat aynı frekansı işitmektedir. Araç, siren aynı frekansta ses yaymayı sürdürürken ses hızından küçük sabit bir hızla doğrusal yolda hareket ediyor. Duru ve Ege yere göre durmaya devam ederken araç Duru’dan uzaklaşıyor, Ege’ye yaklaşıyor. Fırat araçta oturmaya devam ediyor.
Buna göre siren hareket hâlindeyken işitilen frekanslarla ilgili hangisi doğru olabilir?
Cevap: A — Ege’nin işittiği frekans 1320 Hz’tir.
Kaynak Ege’ye yaklaştığından Ege 1200 Hz’ten yüksek, Duru’dan uzaklaştığından Duru 1200 Hz’ten düşük frekans işitir. Kaynakla birlikte hareket eden Fırat ise 1200 Hz işitir. Bu nedenle Ege’nin 1320 Hz işitmesi mümkündür.
3. soruKolay
Bir fırında yiyecekler, içerdikleri su tarafından soğurulan elektromanyetik dalgalarla ısıtılır. Bu dalgaların frekansı Hz’dir.
Yiyecekleri ısıtan dalgalar spektrumun hangi bölgesine aittir?
Cevap: B — Mikrodalgalar
Okul düzeyindeki elektromanyetik spektrum sıralamasında radyo dalgaları ile kızılötesi ışınlar arasında mikrodalgalar bulunur. Mikrodalga fırınlarda yiyeceklerin ısıtılmasında bu dalgalar kullanılır.
Her soru o anki seviyene göre seçilir, yanlışların öğrenene kadar tekrar karşına çıkar; hepsi çevrimdışı çalışır.
Uygulamada Dalga Mekaniği ve Elektromanyetik Dalgalar konusundan 66 soru çöz
Sınavdan daha zor: AYT Fen Bilimleri zorlu sorular · Fen Bilimleri: yarışma tarzı sorular
Cepte soru çöz, bağımsız bir çalışma uygulamasıdır; hiçbir sınav kurumu, okul ya da resmî kurumla bağlantılı, bunlarca desteklenen veya onaylanan bir uygulama değildir.
AYT (Alan Yeterlilik Testi), Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) kapsamında ÖSYM tarafından düzenlenen resmî bir sınavın ikinci oturumudur. Bu uygulama ÖSYM ile bağlantılı değildir.
Uygulamadaki tüm sorular ve metinler Cepte soru çöz için özgün olarak hazırlanmıştır; hiçbir resmî sınavdan alınmamıştır.