Cepte soru çözAYTBiyolojiBitkilerde Madde Taşınması
Biyoloji
Nemli bir gecenin sabahında bazı bitkilerin yaprak kenarlarında görülen su damlaları çiy değildir; kök basıncının suyu yukarı itmesiyle oluşan bu olaya gutasyon denir.
Bitkilerde Madde Taşınması konusu, suyun kökten yapraklara nasıl yükseldiğini ve organik besinlerin bitkide nasıl dağıtıldığını inceler. Ksilemde su, yapraktan buharlaşan suyun oluşturduğu çekim ile su moleküllerinin birbirine ve borulara tutunması sayesinde kesintisiz bir sütun hâlinde yükselir.
Floemde ise şeker, üretildiği yerden kullanıldığı ya da depolandığı yere basınç farkıyla taşınır. AYT Biyoloji testinde sorular su potansiyeli karşılaştırmaları, stomaların açılıp kapanma mekanizması ve taşınmayı başlatan değişimlerin sıralanması üzerine kuruludur.
Bir şık seç, doğru mu değil mi hemen görürsün — hiçbir şey kaydedilmez, hesap gerekmez.
1. soruKolay
Toprak çözeltisinin su potansiyeli kök tüyü hücresinden yüksektir.
Bu koşullarda su kök tüyüne aşağıdaki olaylardan hangisiyle girer?
Cevap: A — Suyun osmozla kök tüyü hücresine geçmesi
Su, yüksek su potansiyelinden düşük su potansiyeline doğru yarı geçirgen zardan osmozla geçer. Su molekülünün bu geçişinde doğrudan ATP harcanmaz.
2. soruKolay
Stoma açılırken bekçi hücrelerine potasyum iyonu alınması hücrelerin su potansiyelini düşürüyor.
Ardından aşağıdaki değişimlerden hangisi gerçekleşir?
Cevap: A — Su bekçi hücrelerine girer, turgor artar ve stoma açılır.
Potasyum alımı bekçi hücrelerinin su potansiyelini düşürür; su osmozla hücrelere girer. Artan turgor, bekçi hücrelerinin biçim değiştirerek stoma açıklığını büyütmesini sağlar.
3. soruOrta
Basınç-akış hipotezine göre şekerin olgun bir yapraktan gelişmekte olan meyveye taşınması inceleniyor.
Kaynak yapraktaki floemde taşınmayı başlatan değişimler aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
Cevap: E — Şeker floeme yüklenir → su potansiyeli düşer → ksilemden su girer ve basınç artar.
Kaynakta şekerin floeme yüklenmesi su potansiyelini düşürür. Ksilemden giren su hidrostatik basıncı artırır ve floem öz suyunu daha düşük basınçlı alıcıya doğru iter.
Her soru o anki seviyene göre seçilir, yanlışların öğrenene kadar tekrar karşına çıkar; hepsi çevrimdışı çalışır.
Uygulamada Bitkilerde Madde Taşınması konusundan 24 soru çöz
Sınavdan daha zor: AYT Fen Bilimleri zorlu sorular · Fen Bilimleri: yarışma tarzı sorular
Cepte soru çöz, bağımsız bir çalışma uygulamasıdır; hiçbir sınav kurumu, okul ya da resmî kurumla bağlantılı, bunlarca desteklenen veya onaylanan bir uygulama değildir.
AYT (Alan Yeterlilik Testi), Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) kapsamında ÖSYM tarafından düzenlenen resmî bir sınavın ikinci oturumudur. Bu uygulama ÖSYM ile bağlantılı değildir.
Uygulamadaki tüm sorular ve metinler Cepte soru çöz için özgün olarak hazırlanmıştır; hiçbir resmî sınavdan alınmamıştır.