İki pozitif tam sayının çarpımının, bu sayıların EBOB ve EKOK değerlerinin çarpımına eşit olması EBOB - EKOK konusunun en çok işe yarayan olgusudur.
Bir başka güçlü fikir, iki sayıyı EBOB'un katları olarak yazmaktır: EBOB'u d olan iki sayı d·x ve d·y biçimindedir ve x ile y aralarında asaldır. Bu yazımla pek çok soru, aralarında asal çiftleri denemeye indirgenir. Günlük hayat problemlerinde EKOK, farklı aralıklarla tekrarlanan olayların yeniden çakıştığı anı; EBOB ise bir bütünü eşit ve olabildiğince büyük parçalara bölmeyi anlatır.
AYT'de verilen EBOB ve EKOK değerlerinden sayıların toplamı, farkı ya da alabileceği en küçük değer istenir.
Örnek sorular
Bir şık seç, doğru mu değil mi hemen görürsün — hiçbir şey kaydedilmez, hesap gerekmez.
1. soruKolay
Pozitif tam sayılar a ve b için
EBOB(a,b)=6
EKOK(a,b)=90
a<b
olduğu biliniyor.
Buna göre a+b toplamının alabileceği en küçük değer kaçtır?
Cevabı göster
Cevap: D — 48
Kısaca —a<b koşulu altında a+b toplamının alabileceği en küçük değer 48’dir.
EBOB(a,b)=6 olduğundan a=6m ve b=6n yazabiliriz; burada m ile n aralarında asal pozitif tam sayılardır. EKOK(a,b)=6mn=90 eşitliğinden m⋅n=15 elde edilir. Toplamın en küçük olması için çarpımları 15 olan çarpanları birbirine en yakın seçmeliyiz; a<b olduğundan m=3 ve n=5 alırız. Buradan a=6⋅3=18 ve b=6⋅5=30 olup toplam 18+30=48 gelir; m=1,n=15 seçildiğinde bulunan 96 değeri ise toplamın en büyük değeridir.
2. soruKolay
m<n olan pozitif tam sayılar için
EBOB(m,n)=18
EKOK(m,n)=540
m+n=198
olduğu biliniyor.
Buna göre, n−m farkı kaçtır?
Cevabı göster
Cevap: A — 18
m=18a,n=18b yazılırsa a+b=11,ab=30 ve EBOB(a,b)=1 olur. Bu koşulları sağlayan (a,b)=(5,6) olduğundan n−m=18’dir.
3. soruKolay
m ve n pozitif tam sayıları için
nm=154
m+n=323
olduğu biliniyor.
Buna göre, EKOK(m,n)−EBOB(m,n) farkı kaçtır?
Cevabı göster
Cevap: C — 1003
m=4k,n=15k ve 19k=323 olduğundan k=17’dir. 4 ile 15 aralarında asal olduğundan EBOB 17, EKOK 60⋅17=1020 ve istenen fark 1003 olur.
Cepte soru çöz, bağımsız bir çalışma uygulamasıdır; hiçbir sınav kurumu, okul ya da resmî kurumla bağlantılı, bunlarca desteklenen veya onaylanan bir uygulama değildir.
AYT (Alan Yeterlilik Testi), Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) kapsamında ÖSYM tarafından düzenlenen resmî bir sınavın ikinci oturumudur. Bu uygulama ÖSYM ile bağlantılı değildir.
Uygulamadaki tüm sorular ve metinler Cepte soru çöz için özgün olarak hazırlanmıştır; hiçbir resmî sınavdan alınmamıştır.